เมื่อวันที่ 8 พฤษภาคม 2500 กระทรวงคมนาคม ได้เสนอโครงการจัดตั้ง กองตำรวจทางหลวง ขึ้นในกรมทางหลวงแผ่นดิน ตามหนังสือ ที่ สร.3710/2500 ลง 8 พฤษภาคม 2500 เพื่อลดอุบัติเหตุจากการจราจรในทางหลวง แต่เลขาธิการคณะรัฐมนตรีฝ่ายบริหารได้มีหนังสือตอบกระทรวงคมนาคม ว่าเรื่องนี้เป็นโครงการที่จะต้องใช้เงินจำนวนมาก ให้กระทรวงคมนาคมพิจารณาเรื่องนี้ใหม่อีกครั้ง ตามหนังสือกรมสารบรรณคณะรัฐมนตรีฝ่ายบริหาร ที่ คค.9342/2500 ลง 1 ตุลาคม 2500
ต่อมา กรมตำรวจ ได้มีหนังสือที่ 4139/2503 ลง 14 เมษายน 2503 ถึงอธิบดีกรมทางหลวงแผ่นดิน แจ้งว่า ฯพณฯ นายกรัฐมนตรี พิจารณาเห็นว่า กิจการทางหลวงแผ่นดินเจริญก้าวหน้ากว้างขวางไปเป็นอันมากมีประชาชนใช้ยวดยาน เป็นพาหนะสัญจรและขนส่งสินค้า ไปมาบนทางหลวงมากยิ่งขึ้นเป็นลำดับ การจราจรไม่เป็นระเบียบเรียบร้อยเท่าที่ควร เป็นเหตุให้เกิดอุปัทวะเหตุ เป็นอันตรายแก่ชีวิตและร่างกายแก่ประชาชน ผู้ใช้ยวดยานอยู่เสมอๆ และนอกจากนั้นยังเกิดอาชญากรรมร้ายแรงบนทางหลวงอยู่เนื่อง ๆ และทางหลวงถูกทำให้ชำรุดเสียหาย ทั้งนี้ เพราะขาดเจ้าหน้าที่ควบคุมดูแล จึงมีบัญชาให้กรมตำรวจกำหนดให้มีตำรวจทางหลวงขึ้น ในพระราชกฤษฎีกาจัดวางระเบียบราชการ กรมตำรวจ พ.ศ.2503 ซึ่งกรมตำรวจได้ร่างพระราชกฤษฎีกาดังกล่าวนั้นแล้ว อยู่ในระหว่างเสนอเพื่อประกาศใช้ ต่อไป ตำรวจทางหลวง มีฐานะเป็นกองบังคับการ เรียกชื่อว่า “ กองบังคับการตำรวจทางหลวง ” เพื่อความเรียบร้อยในการตระเตรียม การจัดตั้งกองตำรวจทางหลวง ตามนโยบายของกรมทางหลวงแผ่นดิน กรมตำรวจได้ให้ พ.ต.อ.อุดม เศาระบุตร รองผู้บังคับการกองพิเศษ มาเรียนปฏิบัติและร่วมพิจารณาดำเนินการ
พ.ต.อ.อุดม เศาระบุตร รองผู้บังคับการกองพิเศษ จึงได้ร่วมประชุมกับคณะกรรมการของกรมทางหลวงแผ่นดิน ซึ่งมีอธิบดีกรมทางหลวงแผ่นดิน เป็นประธาน ได้ตกลงกำหนดหลักการในการจัดตั้งกองตำรวจทางหลวง ดังต่อไปนี้
- ประกาศสำนักงานตำรวจแห่งชาติ เรื่องการกำหนดหน่วยงานและเขตอำนาจการรับผิดชอบหรือเขตพื้นที่ การปกครองของส่วนราชการ